{"id":9524,"date":"2022-05-23T13:56:51","date_gmt":"2022-05-23T10:56:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/?p=9524"},"modified":"2022-05-17T01:33:33","modified_gmt":"2022-05-16T22:33:33","slug":"turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html","title":{"rendered":"T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni Nedir, \u00d6zellikleri Nelerdir?"},"content":{"rendered":"<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_80 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<div class=\"ez-toc-title-container\">\n<p class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\">Bu \u0130\u00e7erikte Okuyacaklar\u0131n\u0131z : <\/p>\n<span class=\"ez-toc-title-toggle\"><\/span><\/div>\n<nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html\/#Turk_Ucgeni_Nedir\" >T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni Nedir?<\/a><ul class='ez-toc-list-level-3' ><li class='ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html\/#Turk_Ucgeninin_Tarihcesi\" >T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin Tarih\u00e7esi<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html\/#Turk_Ucgeninin_Diger_Isimleri\" >T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin Di\u011fer \u0130simleri<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html\/#Turk_Ucgeni_ve_Kemer_Yapilar\" >T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni ve Kemer Yap\u0131lar<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html\/#Turk_Ucgeninin_Mucidi_Kimdir\" >T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin Mucidi Kimdir?<\/a><\/li><\/ul><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/turk-ucgeni-nedir-ozellikleri-nelerdir.html\/#Turk_Ucgeni_Ornekleri\" >T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni \u00d6rnekleri<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Turk_Ucgeni_Nedir\"><\/span><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni Nedir?<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Tarihimize y\u0131llar boyunca i\u015flemi\u015f olan kubbe mimarisinin en b\u00fcy\u00fck sorunlar\u0131ndan biri se\u00e7ilen geometrik \u015fekildir. Y\u0131llarca s\u00fcre gelmi\u015f bu sorun \u00fc\u00e7gen \u015feklinin se\u00e7ilmesiyle son bulmu\u015ftur. Dikkat ederseniz \u00e7evrenizdeki eski tarihi an\u0131msatan \u00e7o\u011fu yap\u0131t birbirini tamamlayan ters ve d\u00fcz \u00fc\u00e7genlerden olu\u015fmu\u015ftur. <strong>T\u00fcrk \u00fc\u00e7genine<\/strong> ge\u00e7i\u015f yap\u0131l\u0131rken \u00e7e\u015fitli geometrik \u015fekiller denenmi\u015f ilk ba\u015flarda denenmi\u015f olan kare ya da \u00e7okgen plandan kubbe mimarisine ge\u00e7i\u015f ger\u00e7ekten b\u00fcy\u00fck bir sorun oldu\u011fundan, \u00fcst \u00f6rt\u00fcn\u00fcn ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 y\u00fck\u00fc, ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 sisteme aktar\u0131l\u0131rken ayn\u0131 zamanda da mimari a\u00e7\u0131dan estetik olmak zorundad\u0131r. T\u00fcm bu sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmek amac\u0131yla orta koyulan \u00fcr\u00fcn T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni olmu\u015ftur. <strong>T\u00fcrk \u00fc\u00e7genini<\/strong> di\u011fer geometrik \u015fekillerden ay\u0131ran farklar, <strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin<\/strong> hem emniyetli hem de estetik olmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra rakiplerinin de bir o kadar emniyetsiz ve estetikten uzak bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcme sahip olmas\u0131 T\u00fcrk \u00dc\u00e7genini \u00f6ne ge\u00e7irmi\u015ftir. <strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni<\/strong> yan yana ters ve d\u00fcz \u015fekillerde yerle\u015ftiri\u015fmi\u015f \u00fc\u00e7genlerden olu\u015fmaktad\u0131r. Plandan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bu dizilim sekizgen olacak ve daire tabanl\u0131 kubbe rahat\u00e7a yerine yerle\u015ftirilecekti. D\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz zaman hem estetik hem de ekonomik olmas\u0131n\u0131 istedi\u011finizden daire veya kare kullanamazs\u0131n\u0131z, daire her ne kadar estetik duracaksa da statik a\u00e7\u0131dan bir o kadar da emniyetsiz olacakt\u0131r. Kareye bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman ise emniyet y\u00f6n\u00fc ne kadar kuvvetli ise estetik y\u00f6n\u00fc de bir o kadar zay\u0131ft\u0131r. Emniyet a\u00e7\u0131s\u0131ndan da bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman iki ters \u00fc\u00e7gen gayet yeterli emniyete sahip olacakt\u0131r. Dilerseniz bir karton kutunun ince kenar\u0131ndan i\u00e7eri do\u011fru bak\u0131n. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz geometrik \u015fekil \u00fc\u00e7genden ba\u015fka bir \u015fey olmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Kubbeye yakla\u015ft\u0131k\u00e7a \u00fc\u00e7genlerin boyutu k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcl\u00fcp, \u00fc\u00e7gen say\u0131s\u0131n\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131 uygun g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Biraz d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz zaman kenar say\u0131s\u0131 artt\u0131k\u00e7a elimizdeki geometrik \u015fekil gittik\u00e7e daireye benzemektedir. Daire sonsuz kenarl\u0131 bir geometrik \u015fekil de\u011fil midir?<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-9527 aligncenter\" src=\"data:image\/png;base64,iVBORw0KGgoAAAANSUhEUgAAAYYAAADcAQMAAABOLJSDAAAAA1BMVEUAAACnej3aAAAAAXRSTlMAQObYZgAAACJJREFUaIHtwTEBAAAAwqD1T20ND6AAAAAAAAAAAAAA4N8AKvgAAUFIrrEAAAAASUVORK5CYII=\" data-src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/turkucgeni2-350x212.jpg\" alt=\"\" width=\"418\" height=\"253\" \/><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-9527 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/turkucgeni2-350x212.jpg\" alt=\"\" width=\"418\" height=\"253\" \/><\/noscript><\/p>\n<p><strong>T\u00fcrk \u00fc\u00e7geninin<\/strong> tek amac\u0131 emniyet de\u011fildir ayn\u0131 zamanda i\u00e7 dekorasyonda b\u00fcy\u00fck serbestli\u011fe sahip olmas\u0131d\u0131r. \u00dc\u00e7gen yerine kare oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek i\u00e7 mimari ger\u00e7ekten i\u00e7ler ac\u0131s\u0131 olacakt\u0131, dekor yap\u0131lacak alan \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 olaca\u011f\u0131 gibi bir\u00e7ok b\u00f6lge de k\u00f6r noktada kalacak ve dekor edilmesi nerdeyse imkans\u0131z hale gelecekti.<\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Turk_Ucgeninin_Tarihcesi\"><\/span><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin Tarih\u00e7esi<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p>T\u00fcrk \u00fc\u00e7geninin ilk uygulamalar\u0131 Uygur mimarilerinde g\u00f6r\u00fcl\u00fcrken ilerleyip belirli bir hal almas\u0131 Sel\u00e7uklar d\u00f6nemine kadar uzanm\u0131\u015ft\u0131r. En \u00e7ok <strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni<\/strong> \u00f6rne\u011fi Anadolu Sel\u00e7uklular\u0131 d\u00f6neminde verilmi\u015f olmas\u0131 T\u00fcrk \u00dc\u00e7genini harika mimarimize Sel\u00e7uklular\u0131n kazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 kabul edilmektedir. Osmanl\u0131da ise Sel\u00e7uklu d\u00f6neminde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc kadar s\u0131k uygulanmasa da Osmanl\u0131 devletinin ba\u015flar\u0131nda T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin kullan\u0131m\u0131na rastlanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-9528 aligncenter\" src=\"data:image\/png;base64,iVBORw0KGgoAAAANSUhEUgAAAYYAAADcAQMAAABOLJSDAAAAA1BMVEUAAACnej3aAAAAAXRSTlMAQObYZgAAACJJREFUaIHtwTEBAAAAwqD1T20ND6AAAAAAAAAAAAAA4N8AKvgAAUFIrrEAAAAASUVORK5CYII=\" data-src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/turkucgeni5.jpg\" alt=\"\" width=\"275\" height=\"183\" \/><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-9528 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/turkucgeni5.jpg\" alt=\"\" width=\"275\" height=\"183\" \/><\/noscript><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Turk_Ucgeninin_Diger_Isimleri\"><\/span><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin Di\u011fer \u0130simleri<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni bilinene g\u00f6re 2 adet isimle daha an\u0131l\u0131r bunlar, \u201cTromb\u201d ve \u201cPandantif\u201d olarak ge\u00e7mektedir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-9529 aligncenter\" src=\"data:image\/png;base64,iVBORw0KGgoAAAANSUhEUgAAAYYAAADcAQMAAABOLJSDAAAAA1BMVEUAAACnej3aAAAAAXRSTlMAQObYZgAAACJJREFUaIHtwTEBAAAAwqD1T20ND6AAAAAAAAAAAAAA4N8AKvgAAUFIrrEAAAAASUVORK5CYII=\" data-src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/turkucgenison-350x123.webp\" alt=\"\" width=\"350\" height=\"123\" \/><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-9529 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/turkucgenison-350x123.webp\" alt=\"\" width=\"350\" height=\"123\" \/><\/noscript><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Turk_Ucgeni_ve_Kemer_Yapilar\"><\/span><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni ve Kemer Yap\u0131lar<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p>Kemer yap\u0131lar yap\u0131daki bas\u0131n\u00e7 ve \u00e7ekme gerilmesini o y\u0131llarda betonarme veya \u00e7elik yap\u0131lar bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan en harika \u015fekillerde b\u00fcy\u00fck a\u00e7\u0131kl\u0131k ge\u00e7ilmesine yard\u0131mc\u0131 olan yap\u0131 t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Basit bir kiri\u015fin moment diyagram\u0131n\u0131 hayal edin ve kiri\u015finizi de bu diyagram\u0131n tam tersi y\u00f6nde in\u015fa etti\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Kemer yap\u0131lar y\u0131llarca kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r fakat kemer yap\u0131ya da kubbe mimarisine ge\u00e7irmek bir hayli zor olacakt\u0131r plandan bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman yine kare plandan kubbe mimarisine ge\u00e7i\u015f \u015feklinde g\u00f6r\u00fclecektir. Burada imdad\u0131m\u0131za yine <strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni<\/strong> yeti\u015fecek ve kubbe mimarisine ge\u00e7erken artan \u00fc\u00e7gen say\u0131s\u0131 ve k\u00fc\u00e7\u00fclen \u00fc\u00e7gen boyutlar\u0131 ile kubbe mimarisine ge\u00e7i\u015fi kolayla\u015ft\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-9530 aligncenter\" src=\"data:image\/png;base64,iVBORw0KGgoAAAANSUhEUgAAAYYAAADcAQMAAABOLJSDAAAAA1BMVEUAAACnej3aAAAAAXRSTlMAQObYZgAAACJJREFUaIHtwTEBAAAAwqD1T20ND6AAAAAAAAAAAAAA4N8AKvgAAUFIrrEAAAAASUVORK5CYII=\" data-src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/D1WtXbBWoAE0sni-350x263.jpg\" alt=\"\" width=\"350\" height=\"263\" \/><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-9530 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/D1WtXbBWoAE0sni-350x263.jpg\" alt=\"\" width=\"350\" height=\"263\" \/><\/noscript><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Turk_Ucgeninin_Mucidi_Kimdir\"><\/span><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin Mucidi Kimdir?<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geninin mucidi<\/strong> \u00d6mer Hayyam olarak kabul edilir.<\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Turk_Ucgeni_Ornekleri\"><\/span><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni \u00d6rnekleri<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<ul>\n<li>Bursa Ye\u015fil Camii<\/li>\n<li>Konya Karatay Medresesi<\/li>\n<li>Alaaddin Camii<\/li>\n<li>Tahtakale Hamam\u0131<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni<\/strong> i\u00e7in verilen en g\u00fczel \u00f6rneklerden olacaklard\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Sayg\u0131lar\u0131mla&#8230;<\/p>\n<p>Emir Mert SALKIN<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrk \u00dc\u00e7geni Nedir? Tarihimize y\u0131llar boyunca i\u015flemi\u015f olan kubbe mimarisinin en b\u00fcy\u00fck sorunlar\u0131ndan biri se\u00e7ilen&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":22,"featured_media":9528,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[28,962],"tags":[],"class_list":["post-9524","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-insaat-terimleri","category-mimarlik"],"aioseo_notices":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9524","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/users\/22"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9524"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9524\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9548,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9524\/revisions\/9548"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9528"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9524"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9524"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aykutozdemir.com.tr\/insaat\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9524"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}